نام کامل: سید محمّدحسن طباطبائی میرجهانی محمّدآبادی جرقویه‌ای اصفهانی
لقب میرجهانی
نسب از اولادامام حسن مجتبی(ع)
تاریخ تولد ۲۲ ذی القعده سال ۱۳۱۹ق (۱۲۷۹ش)
زادگاه اصفهان
تاریخ وفات ۲۱ جمادی الثانی سال ۱۴۱۳ق مطابق ۱۳۷۱ش
شهر وفات اصفهان

سید محمّدحسن طباطبائی میرجهانی محمدآبادی جَرقَویه‌ای اصفهانی مشهور به میرجهانی عالم شیعی قرن پانزدهم هجری است. میرجهانی از سادات اصفهان بود. نسب او به امام حسن مجتبی(ع) می‌رسد. میرجهانی از شاگردان سید ابوالحسن اصفهانی در نجف بود. از وی بیش از ۵۰ اثر در موضوعات مختلف بر جای مانده که کتاب جنة العاصمه درباره زندگانی حضرت زهرا(س) از مشهورترین آنان است. مرقد او در اصفهان در کنار آرامگاه علامه مجلسی است.

زندگی‌نامه
سیدحسن میرجهانی طباطبائی اصفهانی فرزند میر سیدعلی است که نسبش به امام حسن مجتبی(ع) می‌رسد. او دوشنبه ۲۲ ذی القعده سال ۱۳۱۹ق (۱۲۷۹ش) در جرقویه اصفهان متولد شد و در ۲۱ جمادی‌الثانی سال ۱۴۱۳ق مطابق ۱۳۷۱ش در اصفهان درگذشت و نزدیکِ آرامگاه علامه مجلسی (در کنار مسجد جامع اصفهان) به خاک سپرده شد.

کشف سیادت
میر جهانی سال‌ها، عمامه سفید بر سر داشت تا آنکه با اسناد مشخص شد از سادات است و در سال ۱۳۷۹ق در قم و توسط آیت‌الله بروجردی، عمامه سیاه بر سر نهاد. گفته شده که جد بزرگ‌وی، به نام میرجهان طباطبائی در زمان استیلای افاغنه بر اصفهان و قتل سادات، از ترس جان به همراه برادر خود موسوم به میر عماد لباس سیادت از تن در آورده، به صورت ناشناس به روستای حسن آباد جرقویه عُلیا مهاجرت می‌کند. فرزندان وی نیز به تبعیت از پدر، از لباس مخصوص سادات استفاده نمی‌کردند.

تحصیلات
سید محمدحسن در پنج سالگی به مکتب رفت و تا هفت سالگی قرآن، خواندن و نوشتن و برخی از کتاب‌های فارسی را فراگرفت. پس از آن به آموختن ادبیات عرب پرداخت. وی سپس به اصفهان رفت و به تحصیل علوم دینی پرداخت. مدتی نیز به نجف رفت و از محضر سید ابوالحسن اصفهانی بهره برد.

اساتید
برخی از اساتید او عبارتند از:

محمد علی معلم حبیب آبادی نویسنده کتاب مکارم الآثار.
سید ابوالقاسم دهکردی.
محمّدعلی فتحی دزفولی.
محمّدرضا نجفی مسجدشاهی.
محمّدحسین فشارکی.
آقا ضیاء عراقی.
سید ابوالحسن اصفهانی.
عبدالله مامقانی نویسنده کتاب تنقیح المقال در رجال.
شیخ علی یزدی.
سید محمّد رضا رضوی خوانساری.
میرزا احمد اصفهانی.
سید محسن حکیم.
حاج آقا حسین قمی.
سید عبدالهادی شیرازی.
حضور در مشهد و تهران
میرجهانی پس از بازگشت از نجف، مدتی در اصفهان ماند و با مرگ پدرش به مشهد رفت و به‌مدت هفت سال در آن‌جا ماند و در آن سال‌ها از نزدیکان شیخ حسنعلی نخودکی اصفهانی بود. پس از آن به تهران آمد و جندین سال در این شهر به اقامه نماز جماعت، وعظ و ارشاد مردم و تألیف کتاب مشغول بود. وی پس انقلاب اسلامی ایران به اصفهان بازگشت.

ویژگی‌ها
به گفته محمد شریف‌رازی در کتاب گنجینه دانشمندان که میرجهانی در علوم غریبه، فنّ منبر و بیان احادیث و فضائل ائمه تبحر داشته و در مدح حضرت رسول(ص) و امامان معصوم و به‌ویژه امام زمان اشعار بسیار به عربی و فارسی سروده‌ است. آیت‌الله شبیری زنجانی گفته است که او گاه سخنانی بی‌اساس نقل می‌کرد که به هیچ وجه قابل پذیرش نیست و اطرافیانش نیز از او سخنان غیرقابل قبولی نقل می‌کردند. 

مبارزه با فرقه‌های انحرافی
یکی از اقدامات میرجهانی مقابله با پیروان فرقه بهائیت در زواره بود. وی در این شهر با سخنرانی‌ها به مقابله با بهائیت برخاست و مردم را علیه بهائیان بسیج کرد. در نتیجه اهالی، ارتباط اقتصادی و اجتماعی خویش را با بهائیان قطع کردند و محافل بهایی‌ها را تعطیل کردند و بهائیان به مرور شهر را ترک کردند.

کتاب جنة العاصمة
آثار
نوشتار اصلی: آثار سید محمدحسن میرجهانی
میرجهانی آثاری درباره علائم ظهور و همچنین انساب سادات تدوین کرده است. برای وی بیش از ۵۰ اثر شمرده‌اند که کتاب جنة العاصمة مشهورتر از دیگر کتب اوست. علاوه بر آثار تاریخی و دینی، آثار علمی دیگری در فنون متنوع، چون رساله‌های متعددی در جفر، رمل و اسطرلاب و نجوم، رساله‌ای در ریاضیات، رساله‌ای در شیمی، رساله‌ای در طبّ قدیم، صمدیه منظوم و تقریرات درس سید ابوالحسن اصفهانی دارد که مجموع آثار وی به‌شمار می‌رود.

میرجهانی در شعر نیز دستی داشت و به زبان فارسی و عربی شعر می‌سرود. از وی دیوانی نیز بر جای مانده است:

در دل خود کشیده‌ام نقش جمال یار را پیشه خود نموده‌ام حالت انتظار را
ریخته دام و دانه شه از خط و خال خویشتن صید نموده مرغ دل برده از او قرار را
سوزم و سازم از غمش روز و شبان بخون دل تا که مگر ببینم آن طرّه مشکبار را

منابع
شبیری زنجانی، سید موسی، جرعه‌ای از دریا، ج۲، مؤسسه کتاب‌شناسی شیعه، قم، ۱۳۹۰ش.
میرجهانی، سیدحسن، جنة العاصمة، مشهد، بیت الزهراء، ۱۴۲۶ ق.
کتاب نقد جاودان در احوالات سید محمد حسن میرجهانی، وب‌سایت مؤسسه خیریه فاطمیه اصفهان، تاریخ بازدید: ۵ آذر ۱۳۹۹ش.
مبارزه با فرقه‌های انحرافی توسط آیت‌الله محمد حسن میرجهانی، سایت فرهیختگان، تاریخ بازدید: ۵ آذر ۱۳۹۹ش.

با همه لحن خوش آوایی ام
در به در کوچه تنهایی ام

ای دو سه تا کوچه زما دورتر
نغمه تو از همه پرشورتر

کاش که این فاصله را کم کنی
محنت این قافله را کم کنی

کاش که همسایه ما می شدی
مایه آسایه ما می شدی

هر که به دیدار تو نائل شود
یک شبه حلال مسائل شود

دوش مرا حال خوشی دست داد
سینه مارا عطشی دست داد

نام تو بردم لبم آتش گرفت
شعله به دامان سیاوش گرفت

نام تو آرامه جان من است
نامه تو خط امان من است

ای نگهت خاستگه آفتاب
بر من ظلمت زده یک شب بتاب

پرده برانداز زچشم ترم
تا بتوانم به رخت بنگرم

ای نفست یار و مددکار ما
کی و کجا وعده دیدار ما,,,

مِکیال المَکارِم فی فَوائد الدُّعاء لِلقائِم(عجل الله تعالی فرجه الشریف) معروف به مکیال المکارم، نوشتۀ سید محمدتقی موسوی اصفهانی (متوفای ۱۳۴۸ق) درباره امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف). با اینکه نام کتاب درباره فوائد دعا برای امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) است؛ اما نویسنده به بحث‌های دیگری درباره حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف) نیز پرداخته است. این کتاب به زبان عربی نوشته شده و سید مهدی حائری قزوینی آن را به زبان فارسی ترجمه کرده است.

مؤلف این کتاب را با هدف شکر نعمت وجود حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف) نوشته است. او در مقدمه کتاب، انگیزه خود را از تألیف آن دستور امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) برای نگارش آن بیان می‌کند. وی همچنین در مقدمه از دیدار خود با امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) در عالم رؤیا و دستور آن حضرت برای نوشتن کتاب سخن گفته است. نویسنده مدعی است حتی نام کتاب را آن حضرت انتخاب نموده است. او می‌گوید:

«او را در خواب دیدم که با بیانی روح انگیز چنین فرمود: این کتاب را بنویس و عربی هم بنویس و نام آن را بگذار: مکیال المکارم فی فوائد الدعا للقائم.»[موسوی اصفهانی، مکیال‌المکارم، ۱۴۰۴ق، مقدمه، ص۴.]
با این حال نویسنده موفق به نگارش کتاب نشد تا اینکه در سال ۱۳۳۰ق برای انجام مناسک حج به مکه رفت در همان سال در آنجا وبای شدیدی فراگیر شد و برخی از حاجیان را از پای در آورد. مؤلف نذر کرد اگر سالم به وطن خود بازگردد، کتابی تألیف کند و هنگامی که به وطن بازگشت نگارش آن را آغاز کرد.

مؤلف با استناد به آیات و روایات، موضوعاتی در رابطه با امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) مورد تأکیده قرار داده است. او در بخش چهارم که ویژگی‌های امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) را برمی‌شمرد از ترتیب الفبایی برای ذکر خصوصیات آن حضرت استفاده کرده است.

مولف در جلد دوم به اشتباهی در کتاب الغیبه شیخ طوسی اشاره کرده است و آن را اشتباه نسخه برداران دانسته است. وی همچنین نسبت به اشتباهی در مستدرک الوسائل در مشیخیه شیخ صدوق تذکر داده است.

کتاب مکیال المکارم بر محور بیش از ۱۰۰۰ حدیث و دارای هشت بخش است:

بخش اول: وجوب شناخت امام زمان(عجل الله تعالی فرجه الشریف) از دیدگاه عقل و نقل.
بخش دوم: درباره اثبات وجود حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف) به وسیله آیات و روایات.
بخش سوم: بیان حقوق و توجهات آن حضرت نسبت به شیعیان.
بخش چهارم: توضیح درجات و ویژگی‌های آن حضرت به استناد آیات و روایات.
بخش پنجم: بیان آثار دعا برای حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف).
بخش ششم: بیان پنجاه زمان و هشت مکان مشخص جهت دعا برای آن حضرت.
بخش هفتم: چگونگی دعا برای تعجیل ظهور امام مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف).
بخش هشتم: تبیین وظایف و تکالیف بندگان به خصوص شیعیان و مسلمانان نسبت به امام مهدی(عجل الله تعالی فرجه الشریف).

فهرست کتاب
بنابه گفتۀ سید محمد موسوی اصفهانی، فرزند مولف، پدرش قصد داشته است که خاتمه‌ای بر این کتاب بیفزاید، که مرگ مهلت این کار را به او نداد.

خدا خانه دارد روایتی عاشقانه از تاریخ‌های مهم مذهبی است. روزهایی که شاید تا به امروز برای ما تنها به انجام اعمال آئینی خاص آن روز، برپایی جشن و یا عزاداری ختم می‌شده. اما فاطمه شهیدی برای هریک از این تاریخ‌های مهم توی تقویم، قلم زده و اتفاقِ آن روز را به بهترین شکل ممکن توصیف کرده است. حرف‌هایی نه فقط از جنس شعار و تشبیه و استعاره‌های ادبی، بلکه حقیقتی سراسر برآمده از دل که لاجرم بر دل نیز می‌نشیند.

این کتاب شامل ۲۲ روایت کوتاه از حس‌وحال نویسنده برای کمک به درک بهتر روزهای مهمی مانند عاشورا، تولد، مبعث و وفات پیامبر صل‌الله ‌علیه وآله، تولد و شهادت حضرت زهرا سلام‌الله علیها، تولد حضرت امیر علیه‌السلام، ماه رمضان، ایام حج، میلاد حضرت مسیح و… است.

خلاقیت در استفاده از عناوین غیرتکراری برای هر روایت، کلمات و تعابیر جدید و فضای سراسر توصیفی در هر بخش، از نقاط قوت این کتاب و قلم نویسنده است. می‌توان گفت که «خدا خانه دارد» یک یادآوری است برای تمام آدم‌های پرشتاب و خالی‌شده از معنای این روزها که با خواندنش می‌شود احساس سبکی کرد. این کتاب از آن دست کتاب‌هایی است که دلمان می‌خواهد تا همیشه ادامه داشته باشد و هیچ‌وقت تمام نشود!

«خدا خانه دارد» بدون شک یکی از عاشقانه‌ترین و پرمعناترین کتاب‌های آئینی است.

#آداب_انتظار_عارفان (معرفت امام عصر، وظایف منتظران در دوران غیبت، عصر ظهور)، کتابی است که با زبان فارسی که جستاری بر وظیفه منتظران در عصر غیبت می‌پردازد. این کتاب اثر حمزه کریم‌خانی است و انتشارات عطر یاس انتشار آن را به عهده داشته است.

فهرست کتاب:

پیش‌گفتار

فصل اول: شناخت و معرفت حضرت ولی عصر (علیه السلام)

فصل دوم: ویژگی‌های عصر ظهور و حوادث قبل از آن رجعت

فصل سوم: انتظار و وظایف منتظران در عصر غیبت اسرار و آداب مسجد مقدس جمکران عریضه‌نویسی ملاقات با امام زمان(علیه السلام)

«علامات مؤمن پنج چیز است پنجاه و یک رکعت نماز گذاشتن که مراد هفده رکعت فریضه و سی و چهار رکعت نافله است در هر شب و روز و زیارت اربعین کردن و انگشتر در دست راست کردن و جبین را در سجده بر خاک گذاشتن و بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمن الرَّحیمِ را بلند گفتن»

مجموعه صوتی زیارت اربعین با نوای مداحان مشهور فارسي و عربي

زیارت اربعین (پاورپوینت صوتی)

«ما را از کربلا ببر». وقتی به کربلا رسیدند، جابربن عبداللّه انصاری و جمعی از بنی هاشم و مردانی از اولاد پیغمبر صلی الله علیه و آله را دیدند که برای زیارت مرقد مطهر حسین علیه السلام آمده اند. پس همگی در یک زمان در آن سرزمین گرد آمدند. در اعمال بیستم صفر شیخ در تهذیب و مصباح روایت کرده از حضرت امام حسن عسکری علیه السلام که فرمود:

«علامات مؤمن پنج چیز است پنجاه و یک رکعت نماز گذاشتن که مراد هفده رکعت فریضه و سی و چهار رکعت نافله است در هر شب و روز و زیارت اربعین کردن و انگشتر در دست راست کردن و جبین را در سجده بر خاک گذاشتن و بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمن الرَّحیمِ را بلند گفتن»

کیفیّت زیارت حضرت امام حسین علیه السلام در این روز به دو نحو رسیده یکی زیارتیست که شیخ در تهذیب و مصباح روایت کرده از صفوان جمّال که گفت فرمود به من مولایم حضرت صادق علیه السلام در زیارت اربعین که زیارت می کنی در هنگامی که روز بلند شده باشد و می گوئی:

متن زیارت:

اَلسَّلامُ عَلی وَلِیِّ اللَّهِ وَحَبیبِهِ، اَلسَّلامُ عَلی خَلیلِ اللَّهِ وَنَجیبِهِ، اَلسَّلامُ عَلی صَفِیِّ اللَّهِ وَابْنِ صَفِیِّهِ، اَلسَّلامُ عَلیَ الْحُسَیْنِ الْمَظْلُومِ الشَّهیدِ، اَلسَّلامُ علی اَسیرِ الْکُرُباتِ، وَقَتیلِ الْعَبَراتِ، اَللّهُمَّ اِنّی اَشْهَدُ اَنَّهُ وَلِیُّکَ وَابْنُ وَلِیِّکَ، وَصَفِیُّکَ وَابْنُ صَفِیِّکَ، الْفآئِزُ بِکَرامَتِکَ، اَکْرَمْتَهُ بِالشَّهادَهِ، وَحَبَوْتَهُ بِالسَّعادَهِ، وَاَجْتَبَیْتَهُ بِطیبِ الْوِلادَهِ، وَجَعَلْتَهُ سَیِّداً مِنَ السَّادَهِ وَ قآئِداً مِنَ الْقادَهِ، وَذآئِداً مِنْ الْذادَهِ، وَاَعْطَیْتَهُ مَواریثَ الْأَنْبِیآءِ، وَجَعَلْتَهُ حُجَّهً عَلی خَلْقِکَ مِنَ الأَْوْصِیآءِ، فَاَعْذَرَ فیِ الدُّعآءِ، وَمَنَحَ النُّصْحَ، وَبَذَلَ مُهْجَتَهُ فیکَ، لِیَسْتَنْقِذَ عِبادَکَ مِنَ الْجَهالَهِ وَحَیْرَهِ الضَّلالَهِ، وَقَدْ تَوازَرَ عَلَیْهِ مَنْ غَرَّتْهُ الدُّنْیا، وَباعَ حَظَّهُ بِالْأَرْذَلِ الأَْدْنی ، وَشَری آخِرَتَهُ بِالثَّمَنِ الْأَوْکَسِ، وَتَغَطْرَسَ وَتَرَدّی فی هَواهُ، وَاَسْخَطَکَ وَاَسْخَطَ نَبِیَّکَ، وَاَطاعَ مِنْ عِبادِکَ اَهْلَ الشِّقاقِ وَالنِّفاقِ، وَحَمَلَهَ الْأَوْزارِ الْمُسْتَوْجِبینَ النَّارَ، فَجاهَدَهُمْ فیکَ صابِراً مُحْتَسِباً، حَتّی سُفِکَ فی طاعَتِکَ دَمُهُ، وَاسْتُبیحَ حَریمُهُ، اَللّهُمَّ فَالْعَنْهُمْ لَعْناً وَبیلاً، وَعَذِّبْهُمْ عَذاباً اَلیماً،

اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَا بْنَ رَسُولِ اللَّهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَا بْنَ سَیِّدِ الْأَوْصِیآءِ اَشْهَدُ اَنَّکَ اَمینُ اللَّهِ وَابْنُ اَمینِهِ، عِشْتَ سَعیداً، وَمَضَیْتَ حَمیداً وَمُتَّ فَقیداً مَظْلُوماً شَهیداً، وَاَشْهَدُ اَنَّ اللَّهَ مُنْجِزٌ ما وَعَدَکَ، وَمُهْلِکٌ مَنْ خَذَلَکَ وَمُعَذِّبٌ مَنْ قَتَلَکَ، وَاَشْهَدُ اَنَّکَ وَفَیْتَ بِعَهْدِ اللَّهِ، وَجاهَدْتَ فی سَبیلِهِ حَتّی اَتیکَ الْیَقینُ، فَلَعَنَ اللَّهُ مَنْ قَتَلَکَ، وَلَعَنَ اللَّهُ مَنْ ظَلَمَکَ، وَلَعَنَ اللَّهُ اُمَّهً سَمِعَتْ بِذلِکَ فَرَضِیَتْ بِهِ، اَللّهُمَّ اِنّی اُشْهِدُکَ اَنّی وَلِیٌّ لِمَنْ والاهُ، وَعَدُوٌّ لِمَنْ عاداهُ، بِاَبی اَنْتَ وَاُمّی یَا بْنَ رَسُولِ اللَّهِ، اَشْهَدُ اَنَّکَ کُنْتَ نُوراً فیِ الْأَصْلابِ الشَّامِخَهِ وَالْأَرْحامِ الْمُطَهَّرَهِ، لَمْ تُنَجِّسْکَ الْجاهِلِیَّهُ بِاَنْجاسِها، وَلَمْ تُلْبِسْکَ الْمُدْلَهِمَّاتُ مِنْ ثِیابِها، وَاَشْهَدُ اَنَّکَ مِنْ دَعآئِمِ الدّینِ وَاَرْکانِ الْمُسْلِمینَ، وَمَعْقِلِ الْمُؤْمِنینَ، وَاَشْهَدُ اَنَّکَ الْأِمامُ الْبَرُّ التَّقِیُّ، الرَّضِیُّ الزَّکِیُّ الْهادِی الْمَهْدِیُّ، وَاَشْهَدُ اَنَّ الْأَئِمَّهَ مِنْ وُلْدِکَ کَلِمَهُ التَّقْوی ، وَاَعْلامُ الْهُدی ، وَالْعُرْوَهُ الْوُثْقی ، وَالْحُجَّهُ علی اَهْلِ الدُّنْیا، وَاَشْهَدُ اَنّی بِکُمْ مُؤْمِنٌ، وَبِاِیابِکُمْ مُوقِنٌ، بِشَرایِعِ دینی وَخَواتیمِ عَمَلی ، وَقَلْبی لِقَلْبِکُمْ سِلْمٌ، وَاَمْری لِأَمْرِکُمْ مُتَّبِعٌ، وَنُصْرَتی لَکُمْ مُعَدَّهٌ، حَتّی یَاْذَنَ اللَّهُ لَکُمْ، فَمَعَکُمْ مَعَکُمْ لامَعَ عَدُوِّکُمْ، صَلَواتُ اللَّهِ عَلَیْکُمْ، وَعلی اَرْواحِکُمْ وَاَجْسادِکُمْ، وَشاهِدِکُمْ وَغآئِبِکُمْ، وَظاهِرِکُمْ وَباطِنِکُمْ، آمینَ رَبَ الْعالَمینَ

پس دو رکعت نماز می کنی و دعا می کنی به آنچه می خواهی و برمی گردی و دیگر زیارتی است که از جابر منقول است و کیفیّت آن چنان است که از عطا روایت شده که گفت با جابر بن عبداللّه انصاری بودم در روز بیستم ماه صفر چون به غاضریّه رسیدیم در آب فرات غسل کرد و پیراهن طاهری که با خود داشت پوشید پس گفت که آیا با تو چیزی هست از بوی خوش ای عطا گفتم با من سُعد هست پس قدری از آن گرفت و بر سر و بدن پاشید و پابرهنه روانه شد تا ایستاد نزد سر مبارک امام حسین علیه السلام و سه مرتبه اَللَّهُ اَکْبَرُ گفت پس افتاد و بیهوش شد و چون به هوش آمد شنیدم که می گفت:

اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا آلَ اللَّه الخ که به عینه همان زیارت نیمه رجب است که ما ذکر نمودیم و با آن فرقی ندارد جز چند کلمه که شاید از اختلاف نسخ باشد چنانچه شیخ مرحوم احتمال داده پس اگر کسی خواست که آن را نیز بخواند رجوع کند به زیارت نیمه رجب و همان را بخواند

مؤلّف گوید که زیارت امام حسین علیه السلام در اوقات شریفه و لیالی و ایّام متبرّکه به غیر از این اوقات که ذکر شد نیز افضل است خصوصاً اوقاتی که به آن حضرت نسبتی داشته باشد مانند روز مباهله و روز نزول هَلْ اَتی و روز ولادت شریف آن حضرت و شبهای جمعه و از روایتی مستفاد می شود که حق تعالی در هر شب جمعه نظر مکرمتی بر آن حضرت فرماید و جمیع پیمغبران و اوصیای ایشان را به زیارت او بفرستد. در زیارت اربعین زیارتی مواجه هستیم که با دیگر زیارات سیدالشهدا لحنی متفاوت داشته و در یک سوم پایانی آن، گزاره هایی دارد که به سند چشم انداز اربعین اشارت دارد. 

در این فصل سند چشم انداز اربعین از منظر زیارت اربعین و نقش آن در پویاسازی اربعین و فرهنگ اربعین ارائه می گردد. باورمندی به امام غائب در این ساختار و هندسه از دوگانه اعتقاد به امامت، و ضرورت ولایت مداری روزآمد برمدار ولیّ زمانه ای که امتداد امام حسین علیه السلام است سخن گفته شده و توسط زبان حال زائر مورد تأکید قرار می گیرد. برای این که در امام شناسی از تبار حسین، زائر دچار اشتباه و خطا نگردد، ضمن تأکید بر همانندی کامل امامان بعدی با امام حسین علیه السلام از جهت مقام امامت، بر دو مسئله غیبت و رجعت هم تأکید می گردد تا نشانی برای امام پایانی باشد.

در این نشانه گذاری بر واقعیت غیبت و ضرورت رجعت تأکید می شود. البته به صورتی غیرمستقیم (از خطابی که به امام حسین علیه السلام درباره رجعت می شود) هم اشاره به رجعت امام حسین علیه السلام دارد. (و هم این که امام حسین احتمالا اولین رجعت کننده خواهد بود). و بر بستر این آموزه هاست. زیارت با تعهد گیری از زائر درباره نصرت در بستر زمان شناسی به پایان می رسد. این هندسه و ساختار کارگفتی ترکیبی است از کارگفت های گوناگون که در این بخش از زیارت صورت گرفته است: کارگفت تصریحی: بیان پاکی نسب و اوصاف امام حسینعلیه السلام به صفات نیک اخلاقی؛ کارگفت عاطفی:

بیان پیوسته احساسات که اعتراف های زائر به اعتقاداتش است؛ کارگفت اعلامی: اعلام ها در ترکیب با تعهدها آمده، مانند اعلام این که دوست دوستان است؛ کارگفت تعهدی: پیمان های زائر بر هم گرایی با مؤمنان و دوری از دشمنان اهل بیت. پس زیارت اربعین، زیارتی است که به صورت مستقیم سخن گفتن زائر با امام حسین علیه السلام را در دستور کار دارد. ولی در لایه درونی خود، بهانه و زمینه این سخن گفتن را تعهدات فرامتنی زائر قرار می دهد. تعهداتی که فراتر از مسئله عاشورا است و رویکرد آینده گرایانه دارد. در یک کلام مبتنی بر مهدویت و انتظار شیعی است. از این منظر زیارت اربعین ساختاری چون زیارت عاشورا می یابد. چرا که درآن زیارت هم جملاتی است که با بیان تصریح و یا تعهد زائر نسبت به مهدویت دلالت دارد.

مواردی مانند: یَرْزُقَنِی طَلَبَ ثَارِکَ مَعَ إِمَامٍ مَنْصُورٍ مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ أَنْ یَرْزُقَنِی طَلَبَ ثَارِکُمْ مَعَ إِمَامٍ مَهْدِیٍّ نَاطِقٍ لَکُم برای کشف پیام های آینده گرایانه زیارت اربعین باید به متن زیارت مراجعه مستقیمی داشت. متن زیارت اربعین به روایت امام صادق علیه السلام در یک سوم پایانی خود چنین است: «اللَّهُمَّ إِنِّی أُشْهِدُکَ أَنِّی وَلِیٌّ لِمَنْ وَالاهُ وَ عَدُوٌّ لِمَنْ عَادَاهُ بِأَبِی أَنْتَ وَ أُمِّی یَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ أَشْهَدُ أَنَّکَ کُنْتَ نُورا فِی الْأَصْلابِ الشَّامِخَهِ وَ الْأَرْحَامِ الْمُطَهَّرَهِ [الطَّاهِرَهِ] لَمْ تُنَجِّسْکَ الْجَاهِلِیَّهُ بِأَنْجَاسِهَا وَ لَمْ تُلْبِسْکَ الْمُدْلَهِمَّاتُ مِنْ ثِیَابِهَا وَ أَشْهَدُ أَنَّکَ مِنْ دَعَائِمِ الدِّینِ وَ أَرْکَانِ الْمُسْلِمِینَ وَ مَعْقِلِ الْمُؤْمِنِینَ وَ أَشْهَدُ أَنَّکَ الْإِمَامُ الْبَرُّ التَّقِیُّ الرَّضِیُّ الزَّکِیُّ الْهَادِی الْمَهْدِیُّ وَ أَشْهَدُ أَنَّ الْأَئِمَّهَ مِنْ وُلْدِکَ کَلِمَهُ التَّقْوَی وَ أَعْلامُ الْهُدَی وَ الْعُرْوَهُ الْوُثْقَی وَ الْحُجَّهُ عَلَی أَهْلِ الدُّنْیَا وَ أَشْهَدُ أَنِّی بِکُمْ مُؤْمِنٌ وَ بِإِیَابِکُمْ مُوقِنٌ بِشَرَائِعِ دِینِی وَ خَوَاتِیمِ عَمَلِی وَ قَلْبِی لِقَلْبِکُمْ سِلْمٌ وَ أَمْرِی لِأَمْرِکُمْ مُتَّبِعٌ وَ نُصْرَتِی لَکُمْ مُعَدَّهٌ حَتَّی یَأْذَنَ اللَّهُ لَکُمْ فَمَعَکُمْ مَعَکُمْ لا مَعَ عَدُوِّکُمْ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَیْکُمْ وَ عَلَی أَرْوَاحِکُمْ وَ أَجْسَادِکُمْ [أَجْسَامِکُمْ ] وَ شَاهِدِکُمْ وَ غَائِبِکُمْ وَ ظَاهِرِکُمْ وَ بَاطِنِکُمْ آمِینَ رَبَّ الْعَالَمِینَ»

در این زیارت موارد انتخاب شده به ترتیب ترجمه و تحلیل محتوا می گردد تا هدف از بیان این فرازها مشخص شود: نابراین فرهنگ سازی عاشورایی و فرهنگ سازی اربعینی، ریشه در سیره و سنت امامان معصوم دارند، که سند چشم انداز مشترک برای هر دو رویداد تعریف گردیده است.

در حقیقت اربعین یک طرح کوتاه مدت راهبردی برای راهبری زائران به سوی آینده و انتقالشان از عاشورای حزن به عاشورای حماسه و پیام است. و آنگاه جمع عاشورا و اربعین، توجه دهی عاشقان و زائران حسینی به چشم انداز بلندمدتی است که در کلیّت فرهنگ حسینی بابد مورد توجه قرار بگیرد. در حقیقت وقتی گفته می شود تشیع بر دو بال سرخ عاشورا و سبز مهدویت استوار است، عنصر و رویدادی که حلقه ربط و زمینه پیوند بین این دو را برقرار می کند، اربعین است؛

زیرا اربعین به عاشورا امتداد می دهد و چون اربعین آینده ای را که در (زیارت) عاشورا بدان اجمالاً (تنها در حد معرفی یاری گری در آینده با امامی یاری ساز) اشاره بود، را به صورت سندی جامع درآورده (و باوجود کوتاهی زیارت اربعین) و از آن بسته معرفتی کامل تری را ارائه می دهد. البته بسته معرفتی جامع و کامل مهدوی را به مجموعه ادعیه و زیارات مهدوی واگذار می کند که در پایان همین بخش بدان اشاره ای خواهد شد. با این نگاه در این فصل، زائر اربعین به صورت عمیق تر با چرایی و چیستی و چگونگی پیوندهای اربعین و انتظار آشنا شده تا در آخرین مرحله و در آخرین فصل بتواند راه های کارآمد سازی فرهنگ انتظار و سبک زندگی مهدوی را با کمک ارزش های اربعین فراگیرد.

انتخاب از دوکتاب درآمدی بر چیستی و چرایی حماسه عظیم اربعین حسینی و کتاب دانستنی های اربعین حسینی

دانلود کتاب درآمدی بر چیستی و چرایی حماسه عظیم اربعین حسینی

دانلود کتاب دانستنی های اربعین حسینی